Een ISO 27001-certificaat is niet voldoende om volledig aan NIS2 te voldoen. ISO 27001 biedt een sterke basis voor informatiebeveiliging, maar NIS2 stelt aanvullende eisen op het gebied van incidentmelding, ketenverantwoordelijkheid en toezicht die buiten de scope van het certificaat vallen. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over het verschil tussen beide frameworks en wat je als mkb-bedrijf concreet moet doen.

Wat zijn de belangrijkste verschillen tussen ISO 27001 en NIS2?

Het grootste verschil is dat ISO 27001 een vrijwillig certificeringsframework is dat is gericht op informatiebeveiliging binnen een organisatie, terwijl NIS2 een Europese wettelijke verplichting is die specifiek gericht is op de weerbaarheid van netwerk- en informatiesystemen in kritieke sectoren. ISO 27001 beschrijft wat je moet regelen; NIS2 schrijft voor wat je moet melden, aan wie, en binnen welke termijnen.

ISO 27001 werkt met een Information Security Management System (ISMS) dat je helpt risico’s te identificeren en beheersmaatregelen te implementeren. Het certificaat toont aan dat je een gestructureerde aanpak hebt voor informatiebeveiliging. NIS2 gaat verder: het legt juridische verplichtingen op aan organisaties in aangewezen sectoren, inclusief directe aansprakelijkheid voor bestuurders bij het niet naleven van de regels.

Kortom: ISO 27001 gaat over hoe je beveiliging intern organiseert. NIS2 gaat over wat je wettelijk verplicht bent te doen en te rapporteren richting toezichthouders.

Welke NIS2-vereisten dekt ISO 27001 niet af?

ISO 27001 dekt een groot deel van de technische en organisatorische beveiligingsmaatregelen die NIS2 vereist, maar laat een aantal specifieke NIS2-verplichtingen ongedekt. De belangrijkste hiaten zijn:

  • Incidentmeldplicht: NIS2 verplicht organisaties om significante incidenten binnen 24 uur te melden bij de bevoegde autoriteit. ISO 27001 heeft geen vergelijkbare meldverplichting naar externe toezichthouders.
  • Ketenverantwoordelijkheid: NIS2 vereist dat je actief de beveiliging van je leveranciers en partners beoordeelt en beheert. ISO 27001 raakt dit onderwerp, maar gaat minder ver in de concrete verplichtingen.
  • Bestuurlijke aansprakelijkheid: NIS2 maakt directeuren en bestuurders persoonlijk verantwoordelijk voor naleving. Dit is een juridisch element dat buiten het bereik van een ISO-certificaat valt.
  • Sectorspecifieke eisen: NIS2 bevat vereisten die per sector kunnen verschillen, afhankelijk van de vraag of je als “essentiële” of “belangrijke” entiteit wordt aangemerkt.
  • Toezicht en handhaving: NIS2 introduceert actief toezicht door nationale autoriteiten, inclusief boetes. ISO 27001-certificering biedt geen bescherming of afdekking hiervan.

Als je al ISO 27001-gecertificeerd bent, heb je een voorsprong, maar je moet deze gaten actief dichten om NIS2-compliant te zijn.

Helpt ISO 27001 wel bij de voorbereiding op NIS2?

Ja, ISO 27001 helpt zeker bij de voorbereiding op NIS2. Veel van de technische en organisatorische maatregelen die NIS2 vereist, zoals risicoanalyse, toegangsbeheer, encryptie en incidentbeheer, zijn al onderdeel van een goed ingericht ISMS op basis van ISO 27001. Je hoeft dus niet bij nul te beginnen.

Concreet biedt ISO 27001 een stevige basis op de volgende vlakken:

  • Gestructureerde risicoanalyse en risicobeheer
  • Gedocumenteerde beveiligingsmaatregelen en procedures
  • Interne audits en continue verbetering
  • Bewustwording en training van medewerkers
  • Beheer van toegangsrechten en autorisaties

Organisaties met een ISO 27001-certificaat hebben doorgaans minder werk om NIS2-compliant te worden dan organisaties die geen gestructureerd beveiligingsbeleid hebben. Het certificaat is een nuttig vertrekpunt, maar geen eindbestemming als het gaat om NIS2-naleving.

Moet een mkb-bedrijf aan NIS2 voldoen?

Niet elk mkb-bedrijf valt automatisch onder NIS2. Of je aan de NIS2-richtlijn moet voldoen, hangt af van de sector waarin je actief bent en de omvang van je organisatie. NIS2 maakt onderscheid tussen “essentiële entiteiten” en “belangrijke entiteiten” in aangewezen sectoren zoals energie, transport, gezondheidszorg, digitale infrastructuur en financiële dienstverlening.

Globaal geldt: als je meer dan 50 medewerkers hebt of een jaaromzet boven de 10 miljoen euro draait én actief bent in een van de aangewezen sectoren, is de kans groot dat je onder NIS2 valt. Maar ook kleinere organisaties kunnen indirect geraakt worden, bijvoorbeeld als ze leverancier zijn van een organisatie die wel onder NIS2 valt.

Het is daarom verstandig om dit goed te laten beoordelen. Veel mkb-bedrijven onderschatten hun eigen positie in de keten. Bekijk voor een overzicht van relevante beveiligings- en beheeroplossingen wat er nodig is om je digitale weerbaarheid op orde te brengen.

Hoe vul je de gaten tussen ISO 27001 en NIS2 op?

Om de gaten tussen ISO 27001 en NIS2 op te vullen, moet je een gerichte gap-analyse uitvoeren: breng in kaart welke NIS2-vereisten nog niet worden gedekt door je huidige ISMS en stel een actieplan op om die te adresseren. Dit is geen eenmalige exercitie, maar een doorlopend proces.

Praktische stappen om de kloof te dichten:

  1. Bepaal je NIS2-status: Stel vast of je als essentiële of belangrijke entiteit wordt aangemerkt.
  2. Voer een gap-analyse uit: Vergelijk je huidige ISO 27001-maatregelen met de specifieke NIS2-vereisten.
  3. Richt een meldproces in: Zorg dat je binnen 24 uur incidenten kunt rapporteren aan de bevoegde autoriteit.
  4. Beoordeel je leveranciersketen: Identificeer risico’s bij leveranciers en verwerk deze in je beveiligingsbeleid.
  5. Betrek het bestuur actief: Zorg dat directie en management aantoonbaar betrokken zijn bij cybersecuritybeleid.
  6. Documenteer en test: Leg alles vast en test regelmatig of je maatregelen werken, ook bij een daadwerkelijk incident.

Een goede aanpak combineert bestaande ISO 27001-documentatie met de aanvullende NIS2-verplichtingen. Zo voorkom je dubbel werk en bouw je voort op wat je al hebt. Bekijk ook hoe proactief IT-beheer kan bijdragen aan een betere digitale weerbaarheid.

Hoe Ampati helpt met NIS2-compliance

NIS2 vraagt om meer dan een papieren beleid. Het vraagt om concrete maatregelen, aantoonbare processen en een partner die weet wat er speelt. Wij ondersteunen mkb-bedrijven bij het in kaart brengen van hun NIS2-verplichtingen en het opvullen van de gaten die ISO 27001 achterlaat.

  • We voeren een gap-analyse uit tussen je huidige beveiliging en de NIS2-vereisten
  • We helpen je een meldproces voor incidenten in te richten dat voldoet aan de wettelijke termijnen
  • We beoordelen de beveiliging van je leveranciersketen en helpen je risico’s te beheersen
  • We zorgen voor continue monitoring van je netwerk en systemen
  • We ondersteunen het bestuur met praktisch advies over aansprakelijkheid en beleid

Wil je jouw IT-omgeving beter beheren, je digitale werkplek optimaliseren of de beveiliging van je organisatie verbeteren? Bij Ampati helpen we je met praktische IT-oplossingen die aansluiten op jouw bedrijf. Meer over Ampati of neem contact op voor persoonlijk advies.

Gerelateerde artikelen